Phí H-1B 100.000 USD: tòa thứ hai chặn, cả bản gia hạn 2026
Ngày 30/09/2026, một tòa án liên bang thứ hai của Mỹ chặn khoản phí H-1B 100.000 USD — lần này nêu đích danh cả tuyên bố gia hạn ngày 18/09/2026, văn bản mà Tổng thống Mỹ vừa ký để kéo dài hạn chế tới tháng 9/2027. Nhiều người sẽ đọc tin này thành “phí H-1B đã bị hủy hẳn”. Thực tế hẹp hơn: tòa không hủy tuyên bố của Tổng thống, mà cấm các cơ quan thi hành khoản phí cho tới khi họ ban hành quy định đúng thủ tục. Và một dự thảo quy định như vậy đang tồn tại. Bài này giải thích phán quyết làm được gì, không làm được gì, và người Việt nên đọc nó thế nào.
Thông tin cập nhật ngày 03/10/2026.
Tóm tắt nhanh: phán quyết ngày 30/09/2026 về phí H-1B
| Tòa | Tòa Liên bang Khu vực Bắc California, Thẩm phán Haywood S. Gilliam Jr. |
| Vụ kiện | Global Nurse Force v. Trump, hồ sơ 4:25-cv-08454 — do các cơ sở y tế, trường học, doanh nghiệp, tổ chức tôn giáo và công đoàn khởi kiện |
| Loại quyết định | Lệnh cấm sơ bộ (preliminary injunction), chấp nhận một phần yêu cầu của nguyên đơn |
| Bị chặn | Việc thi hành khoản phí theo tuyên bố 2025 và tuyên bố gia hạn 18/09/2026 (Mục 1, 2 và 3(a)) |
| KHÔNG bị hủy | Bản thân hai tuyên bố của Tổng thống; dự thảo quy định phí 103.265 USD của Bộ An ninh Nội địa |
| Kéo dài tới khi nào | Tới khi các cơ quan hoàn tất thủ tục ban hành quy định có lấy ý kiến công chúng, hoặc tới khi tòa cấp trên quyết định khác |
| Khoản phí có đang được thu? | Không — tính đến 03/10/2026 |
| Người Việt có bị ảnh hưởng không? | Du học sinh F-1/OPT chuyển sang H-1B ngay tại Mỹ vốn đã được miễn. Người đang ở Việt Nam được tuyển thẳng là nhóm được lợi trực tiếp |
Tòa California đã quyết định gì
Thẩm phán Gilliam kết luận các cơ quan liên quan — Bộ An ninh Nội địa, Sở Di trú (USCIS), Cơ quan Hải quan và Biên phòng (CBP) và Bộ Ngoại giao — nhiều khả năng đã vi phạm Luật Thủ tục Hành chính (APA): họ áp một nghĩa vụ tài chính lớn mà không qua quy trình đăng dự thảo, lấy ý kiến công chúng rồi mới ban hành. Tòa cũng yêu cầu đánh giá tác động tới doanh nghiệp nhỏ theo Luật Linh hoạt Quy định (Regulatory Flexibility Act).
Theo các trang phân tích pháp lý chuyên ngành, tòa đồng thời hủy các văn bản hướng dẫn thi hành mà cơ quan đã dùng để thu phí — bản ghi nhớ, trang hỏi đáp, cập nhật của USCIS ngày 20/10/2025 về cách nộp tiền, diện miễn và thủ tục xin ngoại lệ. Vì tòa hủy chính các văn bản này chứ không chỉ cấm thi hành với riêng nguyên đơn, một số trang cho rằng hiệu lực của lệnh là trên toàn nước Mỹ. Chúng tôi chưa đọc được nguyên văn lệnh để tự xác nhận điểm này.
Điểm mới so với các diễn biến trước: đây là lần đầu tiên một tòa nêu đích danh tuyên bố gia hạn 18/09/2026. Trước đó, câu hỏi “tuyên bố mới có lách được phán quyết cũ không” chỉ có câu trả lời từ giới luật sư, chưa có tòa nào phán.
Khác gì với phán quyết của tòa Massachusetts
Hai vụ kiện chạy song song, ở hai tòa khác nhau, với hai tòa phúc thẩm khác nhau phía trên. Gộp chúng làm một là cách hiểu sai phổ biến nhất khi đọc tin.
| Tiêu chí | Vụ ở Massachusetts | Vụ ở California |
|---|---|---|
| Thẩm phán | Leo T. Sorokin | Haywood S. Gilliam Jr. |
| Ngày ra quyết định | 08/06/2026 | 30/09/2026 |
| Loại quyết định | Phán quyết hủy bỏ (vacate) chính sách thu phí | Lệnh cấm sơ bộ, chấp nhận một phần |
| Văn bản bị xét | Tuyên bố 2025 | Tuyên bố 2025 và tuyên bố gia hạn 18/09/2026 |
| Tình trạng kháng cáo | Đang chờ xử tại Tòa Phúc thẩm Khu vực 1; tòa này đã từ chối tạm hoãn phán quyết ngày 24/07/2026 | Chính phủ được dự đoán sẽ kháng cáo lên Tòa Phúc thẩm Khu vực 9; phiên quản lý vụ án tiếp theo ngày 27/10/2026 |
Ý nghĩa thực tế của việc có hai vụ: để khoản phí được thu trở lại, chính phủ giờ phải thắng ở cả hai tòa phúc thẩm, hoặc đưa vấn đề lên Tòa Tối cao. Đó là lý do phán quyết thứ hai làm vị thế của khoản phí yếu đi rõ rệt — dù về lý thuyết nó không thêm gì cho người đã được miễn.
Điều phán quyết KHÔNG làm được
Tòa không phán rằng Tổng thống không có quyền hạn chế nhập cảnh với lao động H-1B. Lý do chặn là thủ tục: cơ quan chưa đi qua bước lấy ý kiến công chúng. Một lỗi thủ tục thì có thể sửa bằng cách làm lại đúng thủ tục.
Và việc đó đang diễn ra. Bộ An ninh Nội địa đã đăng một dự thảo quy định đặt khoản phí 103.265 USD cho hồ sơ H-1B, hạn góp ý 24/09/2026. Dự thảo này chưa có hiệu lực, và không bị phán quyết ngày 30/09 đụng tới.
⚠ Cái giá của việc hiểu sai: “hai tòa đã chặn” không có nghĩa là “hết phí”
Nếu bạn đọc tin này như một dấu chấm hết, rất có thể bạn sẽ lên kế hoạch tuyển dụng hoặc xin việc H-1B từ Việt Nam cho mùa tới với giả định không còn khoản phí nào. Nhưng lệnh của tòa chỉ có hiệu lực tới khi cơ quan ban hành quy định đúng thủ tục, và dự thảo 103.265 USD chính là con đường đó — một quy định đi qua đủ bước lấy ý kiến sẽ không còn mắc đúng lỗi mà tòa vừa chỉ ra. Người nhận ra muộn sẽ phát hiện khoản phí ở thời điểm tệ nhất: sau khi đã trúng bốc thăm, khi suất H-1B chỉ có giá trị trong một mùa và doanh nghiệp phải quyết định có bỏ ra hơn 2,6 tỷ đồng hay không.
Chúng tôi nói rõ: hiện chưa có thông tin về ngày ban hành bản chính thức của quy định 103.265 USD, và bản chính thức cũng có thể bị kiện theo lập luận khác. Điều chắc chắn duy nhất là phán quyết ngày 30/09 không đóng con đường này.
Người Việt bị ảnh hưởng thế nào
Khoản phí từ đầu chỉ nhắm vào hồ sơ nộp cho người lao động đang ở ngoài nước Mỹ. Vì vậy người Việt chia làm hai nhóm rất rõ:
- Du học sinh Việt đang ở Mỹ theo F-1, OPT hoặc STEM OPT, được công ty nộp hồ sơ chuyển đổi tình trạng sang H-1B ngay tại Mỹ: vốn đã được miễn, phán quyết mới không thay đổi gì. Người đang giữ H-1B xin gia hạn cũng vậy.
- Người đang ở Việt Nam được công ty Mỹ tuyển thẳng, trúng bốc thăm rồi xin visa tại Tổng Lãnh sự quán: đây là nhóm được lợi trực tiếp. Với tỷ giá bán của Vietcombank ngày 03/10/2026 (26.170 đồng/USD), khoản 100.000 USD tương đương khoảng 2,62 tỷ đồng — mức gần như không doanh nghiệp nào chịu bỏ ra cho một nhân sự mới.
Phân tích chi tiết từng trường hợp — ai phải nộp, ai không, kể cả trường hợp đang ở Mỹ nhưng bị từ chối chuyển đổi tình trạng phải về nước — có trong bài Phí H-1B 100.000 USD của Mỹ.
Cần lưu ý thêm: phí 100.000 USD chỉ là một trong hai văn bản H-1B ký cùng ngày 18/09/2026. Văn bản kia — sắc lệnh yêu cầu xét hồ sơ sa thải của công ty bảo lãnh — không bị phán quyết này đụng tới. Xem bài Sắc lệnh H-1B về sa thải của công ty bảo lãnh.
Những điều chưa rõ
- Phạm vi của lệnh: một số trang chuyên ngành nói lệnh áp dụng toàn quốc vì tòa hủy văn bản hướng dẫn của cơ quan; một số khác không nêu rõ. Chúng tôi chưa đọc được nguyên văn lệnh.
- Kháng cáo: chính phủ được dự đoán sẽ kháng cáo lên Tòa Phúc thẩm Khu vực 9, nhưng tính đến 03/10/2026 chưa tìm thấy thông tin xác nhận đã nộp.
- Vụ Massachusetts: chưa có lịch xử phúc thẩm công khai tại Tòa Phúc thẩm Khu vực 1.
- Quy định 103.265 USD: chưa có ngày ban hành bản chính thức, và chưa rõ bản chính thức có giữ nguyên mức phí và phạm vi áp dụng như dự thảo hay không.
Bạn nên làm gì
- Đang ở Mỹ theo F-1/OPT và nhắm tới H-1B: ưu tiên số một vẫn là giữ tình trạng cư trú hợp lệ, để hồ sơ của bạn được nộp dưới dạng chuyển đổi tình trạng ngay tại Mỹ — nhóm không phải nộp khoản phí dù tòa phán thế nào.
- Đang ở Việt Nam và có cơ hội việc làm H-1B: đừng lập kế hoạch dựa trên giả định “phí đã bị hủy vĩnh viễn”. Hỏi thẳng nhà tuyển dụng họ dự trù thế nào nếu quy định 103.265 USD được ban hành trước khi hồ sơ của bạn được nộp.
- Theo dõi hai mốc: phiên quản lý vụ án ngày 27/10/2026 tại California, và bất kỳ thông tin nào về bản chính thức của quy định 103.265 USD.
- Kiểm tra lại tại nguồn chính thức (USCIS, Bộ Ngoại giao) trước khi nộp hồ sơ, vì trạng thái khoản phí đã đảo chiều nhiều lần trong năm 2026.
Cảnh giác với lời chào dịch vụ ăn theo phán quyết
Mỗi phán quyết về H-1B đều kéo theo một đợt chào mời. Vài dấu hiệu cần cảnh giác:
- Chào “nộp hồ sơ ngay trong cửa sổ không phải đóng phí” kèm phí dịch vụ gấp: không có cửa sổ nào được bảo đảm, và mọi hồ sơ H-1B mới vẫn phải đi qua bốc thăm.
- Chào “xin miễn phí H-1B vì lợi ích quốc gia” như một dịch vụ trọn gói: đó là thẩm quyền tùy nghi của Bộ trưởng An ninh Nội địa, không có danh mục mua được.
- Cam kết “chắc chắn đậu H-1B” dưới bất kỳ hình thức nào.
Nếu cần hỗ trợ hồ sơ, bạn có thể tham khảo các đơn vị dịch vụ visa uy tín hoặc luật sư di trú có giấy phép hành nghề tại Mỹ.
Câu hỏi thường gặp
Phí H-1B 100.000 USD đã bị hủy hẳn chưa?
Chưa. Hai tòa liên bang đang chặn việc thu phí, nhưng tuyên bố của Tổng thống vẫn còn, cả hai vụ đều có thể bị kháng cáo, và Bộ An ninh Nội địa đang có dự thảo quy định phí 103.265 USD đi theo đúng thủ tục mà tòa yêu cầu.
Tôi đang học ở Mỹ theo F-1, phán quyết này có ý nghĩa gì với tôi?
Gần như không. Hồ sơ chuyển đổi tình trạng từ F-1/OPT sang H-1B ngay tại Mỹ vốn đã được miễn khoản phí. Việc quan trọng với bạn vẫn là giữ tình trạng cư trú hợp lệ cho tới khi hồ sơ được nộp.
Phán quyết ở California có thay thế phán quyết ở Massachusetts không?
Không. Đây là hai vụ kiện độc lập, ở hai tòa khác nhau, kháng cáo lên hai tòa phúc thẩm khác nhau. Vụ California có thêm điểm mới là nêu đích danh tuyên bố gia hạn 18/09/2026.
Phí 103.265 USD đã có hiệu lực chưa?
Chưa. Đó vẫn là dự thảo, hạn góp ý đã kết thúc ngày 24/09/2026. Tính đến 03/10/2026 chưa có thông tin về ngày ban hành bản chính thức.
Sắc lệnh H-1B về sa thải có bị tòa chặn luôn không?
Không. Phán quyết ngày 30/09 chỉ nhắm vào khoản phí 100.000 USD. Sắc lệnh yêu cầu xét hồ sơ sa thải của công ty bảo lãnh là văn bản riêng và không bị đụng tới.
Nguồn chính thức và nguồn tham khảo
- Thông cáo của tổ chức đại diện nguyên đơn Democracy Forward (01/10/2026): democracyforward.org
- Tin của JURIST (01/10/2026): jurist.org
- Sở Di trú Mỹ (USCIS): uscis.gov
- Thông tin visa của Bộ Ngoại giao Mỹ: travel.state.gov
Đây là vụ việc đang trong quá trình tố tụng, trạng thái có thể thay đổi nhanh. Hãy đối chiếu tại nguồn chính thức trước khi ra quyết định liên quan tới hồ sơ.
Bài liên quan
- Phí H-1B 100.000 USD của Mỹ
- Sắc lệnh H-1B về sa thải của công ty bảo lãnh
- Đề xuất bỏ ân hạn 60 ngày cho lao động H-1B
- Chi phí xin visa Mỹ
- Các loại visa Mỹ phổ biến
Tóm lại: phí H-1B 100.000 USD nay bị hai tòa liên bang chặn, kể cả bản gia hạn 2026, và hiện không được thu. Nhưng lý do chặn là thủ tục, và con đường thủ tục đúng — quy định 103.265 USD — vẫn đang mở. Theo dõi chuyên mục Tin tức di trú để cập nhật khi có phán quyết phúc thẩm hoặc khi quy định chính thức được ban hành.